Η σημειολογία της Πλατείας

Πολιτική
11 Μαΐ, 2020

Η κυβέρνηση έχει προχωρήσει σε συντονισμένες κινήσεις επιβολής του δόγματος Νόμου και Τάξης, χωρίς να προβλέπεται από κανέναν νόμο και καμμία ΠΝΠ η απαγόρευση φυσικής παρουσίας στον δημόσιο χώρο των πλατειών της χώρας — ποιος νόμος;— και με απλή (όσο και λογικά ακατάληπτη) «σύσταση» για μη κυκλοφορία τις νυχτερινές ώρες — ποιά τάξη; Πρόσφατα παραδείγματα, τα ΜΑΤ στην Αγία Παρασκευή και η ΔΕΛΤΑ με χρήση δακρυγόνων και πογκρόμ πολιτών στη Κυψέλη τα ξημερώματα της 9ης Μαΐου. Με βασικό επιχείρημα τον κορωνοϊό και τις σχετικές συστάσεις γύρω από τις συναθροίσεις, η κυβέρνηση επιχειρεί να στήσει ένα πολυεπίπεδο αφήγημα προληπτικών δράσεων. Η πλατεία ως δημόσιος χώρος έχει καταστεί το σημείο βιωματικής αναφοράς αντίστασης και σύγκρουσης στην εποχής των μνημονίων, έχει εγγραφεί ως τέτοιο στο συλλογικό ασυνείδητο. Η κυβέρνηση επιχειρεί τη δημιουργία τετελεσμένων, όπου οι πλατείες θα είναι «αποστειρωμένες» από τη διαμαρτυρία, πλατείες όπου η μόνη επιτρεπτή κανονικότητα είναι η παρουσία της Αγοράς (τραπεζάκια, καφετέριες κτλ.) και του Κράτους (αστυνομία κτλ.).

Από την καταγγελία της αριστερής δημοτικής παράταξης στην Αγία Παρασκευή, «Φυσάει Κόντρα», γίνεται φανερό ότι ο δήμαρχος δεν ενδιαφέρεται για την δημόσια υγεία της πόλης αλλά προωθεί την πολιτική του ατζέντα: «Στην Αγία Παρασκευή χρησιμοποιήθηκε η πανδημία όπως χρησιμοποιήθηκε συνολικά η πανδημία για να επιβληθούν μέτρα και καταστάσεις που θα ήταν πιο δύσκολο να γίνει αλλιώς… Ξέρουμε ότι η παρούσα διοίκηση έχει δηλώσει την πρόθεσή της για εμπορική αξιοποίηση της πλατείας. Ξέρουμε ότι τα τελευταία χρόνια, όλες σχεδόν οι δυνάμεις συζητούν για την πάνω πλατεία ως «πρόβλημα» ξεχνώντας ότι αποτελεί τον πιο μαζικό δημόσιο χώρο της πόλης με τεράστια προσέλευση νέων Αγιοπαρασκευιωτών και ανθρώπων από άλλες περιοχές που οι δικές τους πλατείες ίσως δεν έχουν ελεύθερο χώρο. Αυτά δεν προέκυψαν ούτε φέτος, ούτε στην πανδημία».

Στις 4 Μάη είχε προηγηθεί η επέμβαση στην νυχτερινή καθιστική διαμαρτυρία στο Σύνταγμα για το περιβαλλοντικό νομοσχέδιο. Δεκαπέντε μέλη περιβαλλοντολογικών οργανώσεων που παρέμειναν έξω από τη Βουλή σε ένδειξη διαμαρτυρίας για το νομοσχέδιο fast track λεηλάτησης της φύσης και του δημόσιου χώρου, περικυκλώθηκαν από τουλάχιστον σαράντα ΜΑΤ και ΔΙΑΣ που τελικά τους προσήγαγαν στο αστυνομικό τμήμα για εξακρίβωση στοιχείων. Την ίδια μέρα ωστόσο έγινε συγκέντρωση στη Σούδα «συνωστισμένων» ρατσιστών που απαιτούσαν την «υπεράσπιση της πατρίδας» από την φιλοξενία προσφύγων. Εκεί δεν επενέβη κανείς… Ο «Νόμος και η Τάξη» δεν στερούνται συγκεκριμένων προσήμων.

Ταυτόχρονα, η πλέον εμβληματική πλατεία διαμαρτυρίας, η Πλατεία Εξαρχείων, εγγεγραμμένη ως τέτοια στο συλλογικό υποσυνείδητο, αποτελεί το ιερό δισκοπότηρο του κυβερνητικού δόγματος του Νόμου και της Τάξης. Ο κ. Μητσοτάκης υποσχόταν πριν ένα χρόνο πως θα «καθαρίσει την πλατεία Εξαρχείων μέσα σε ένα μήνα» από την εκλογή του στη θέση του πρωθυπουργού. Ο κορωνοϊός του δίνει την ευκαιρία να το πράξει, να «αποστειρώσει» την πλατεία Εξαρχείων, διατηρώντας πάντα το πλήθος των ανδρών των ΜΑΤ και ΔΕΛΤΑ μεγαλύτερο από το πλήθος των ίδιων των πολιτών στην πλατεία και στην ευρύτερη περιοχή. Ο εξευγενισμός της περιοχής προφανώς δεν μπορεί να έρθει μόνο από τα Airbnb…

Ο κύριος Μητσοτάκης επέλεξε να προχωρήσει στις επιχειρήσεις όταν είδε πως οι εκδηλώσεις για την Πρωτομαγιά δεν αναβλήθηκαν, όταν διοργανώθηκαν συγκεντρώσεις ενάντια στη fast track νομοθεσία και στον εμπαιγμό του καλλιτεχνικού κόσμου, όταν η απονομιμοποίηση της λογικής του κράτους ως αυτονόητου πατρικού προστάτη έναντι του ιού έγινε αισθητή στις πλατείες, όταν η εργαλειοποίηση των νεκρών των Μνημονίων με την κρατική φιέστα στη Μαρφίν δεν του βγήκε…  Έτσι, επιχειρείται τώρα ο περιορισμός του πολίτη στην ιδιωτική σφαίρα δράσης και ο εξοβελισμός του από τον δημόσιο χώρο ως πεδίο διεκδικήσεων, άρα η μετατροπή του από πολίτη σε ιδιώτη, με δικαιολογία την πανδημία.  Κι αυτό εντάσσεται στο προληπτικό σιωπητήριο που επιβάλλεται από την κυβέρνηση. Πρόκειται για στρατηγική επιλογή της κυβέρνησης: μετά το “η κρίση ως ευκαιρία” ήρθε η ώρα του “η πανδημία ως ευκαιρία”.

Ο κύριος Μητσοτάκης θέλει να δημιουργήσει ένα δίπολο ΕΜΕΙΣ (οι νομοταγείς, σοβαροί, Άριστοι πολίτες) και οι ΑΛΛΟΙ (ανεύθυνοι μπάχαλοι), νομιμοποιώντας την προληπτική καταστολή εν όψει του 5ου Μνημονίου, μετατοπίζοντας ταυτόχρονα και την ατζέντα στο δόγμα «Νόμος και Τάξη», με την πολιτική αντιπαράθεση να διεξάγεται στο πεδίο «είστε με τους μπάχαλους στα Εξάρχεια ή όχι;», «για την Μαρφίν δεν λέτε τίποτα» (ο κ. Χρυσοχοΐδης ανοίγει εκ νέου την υπόθεση, διαβάζουμε στα ΜΜΕ), «καταδικάστε τη βία» κ.ο.κ. συν το θέμα της «ατομικής ευθύνης» που προσφέρει η ευκαιρία της πανδημίας. Το κυβερνητικό «Νόμος και Τάξη» — «Εμείς και Εσείς» αποτελεί την άλλη πλευρά του νομίσματος του 5ου Μνημονίου και αυστηρή προϋπόθεση για την εφαρμογή του: ως εκ τούτου, αποτελεί το πρώτο βήμα για την έλευση πανδημίας λιτότητας.

Στο πεδίο αυτό, με τον διατελέσαντα κόμμα εφαρμογής μνημονίων ΣΥΡΙΖΑ να μην δύναται εκ των πραγμάτων να ασκήσει αποτελεσματική αντιπολίτευση στο κρίσιμο αυτό σημείο, ο ελληνικός λαός έχει περισσότερο από ποτέ ανάγκη μια πειστική φωνή ενάντια σε αυτές τις μεθοδεύσεις. Το ΜέΡΑ25 αποτελεί τον πολιτικό χώρο που αναδεικνύει με ένταση τη δολιότητα της ανάδειξης του δημόσιου χώρου διαμαρτυρίας σε «μολυσματική εστία» που εκκαθαρίζεται προληπτικά από την αστυνομία, καθώς και το 5ο Μνημόνιο που κοντοζυγώνει — και πληροί τις προϋποθέσεις για την ανάσχεσή του.

Θέλεις να μαθαίνεις για τις δράσεις του ΜεΡΑ25; Γράψου εδώ.