Προληπτικές προσαγωγές: Κατάχρηση μιας πρακτικής που οδηγεί στην καταστρατήγηση των δικαιωμάτων των πολιτών

Civil
07 Μαρ, 2019

«Οι προσαγωγές γίνονται με τη λογική να προστατεύσουμε μια εκδήλωση και να προστατευτούν και άλλοι» δήλωσε στον ΣΚΑΪ ο εκπρόσωπος Τύπου της ΕΛΑΣ Θ. Χρονόπουλος για τις προληπτικές προσαγωγές 16 ατόμων στα Γιαννιτσά την Κυριακή, πριν την ομιλία του Φώτη Κουβέλη παρουσία των βουλευτών του ΣΥΡΙΖΑ Θεοδώρα Τζάκρη και Ιωάννη Σηφάκη.

Η ανακοίνωση αυτή ακολούθησε τις μηνύσεις ένδεκα από τους δεκαέξι προσαχθέντες στα Γιαννιτσά, που καταγγέλλουν τον τρόπο προσαγωγής και τις συνθήκες κράτησής τους, και ενώ ταυτόχρονα έγιναν γνωστά νέα στοιχεία για τα γεγονότα του Σαββάτου στο ΑΤ Ακροπόλεως από άρθρο του Γιάννη Σουλιώτη στην Καθημερινή. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, λίγο πριν την επίθεση με βόμβες μολότοφ κατά του ΑΤ Ακροπόλεως, βαθμοφόρος που δεν κατονομάζεται φέρεται να είπε:«Οποια ομάδα φέρει προσαγωγές, αύριο θα πάρει ρεπό» και «Φέρτε μου προσαγωγές, άσχετους, δεν με νοιάζει ποιοι θα είναι».

Σύμφωνα με το δημοσίευμα της Καθημερινής, οι δυνάμεις που έσπευσαν στο σημείο προσήγαγαν στα γραφεία της υποδιεύθυνσης Κρατικής Ασφάλειας στη ΓΑΔΑ δέκα άτομα. Ωστόσο, αφού εξετάστηκαν δεν προέκυψαν ενδείξεις συμμετοχής τους στην επίθεση στο αστυνομικό τμήμα και κάποιες ώρες αργότερα αφέθηκαν ελεύθεροι.”Το συμβάν έγινε λίγο πριν από τα μεσάνυχτα του Σαββάτου και ενώ τις προηγούμενες ημέρες υπήρχε μια διάχυτη ανησυχία στην ΕΛ.ΑΣ. για το ενδεχόμενο καταδρομικής επίθεσης κατά αστυνομικού στόχου.”

Αρκεί όμως η διάχυτη ανησυχία της ΕΛ.ΑΣ., ενόψει των επιθέσεων αναρχικών σε αστυνομικά τμήματα  μετά το θάνατο στο ΑΤ Ομονοίας κάτω από αδιευκρίνιστες ακόμη συνθήκες του 34χρονου Εμπουκά, για να δικαιολογήσει κατ’ουσία περιστολή στο δικαίωμα της συνάθροισης με άμεσες, μαζικές προσαγωγές όπως αυτή που καταγγέλλουν μετά την επίσκεψη του Φώτη Κουβέλη και των και των βουλευτών του ΣΥΡΙΖΑ στα Γιαννιτσά; Ακόμη και όταν αυτήν τη “διάχυτη ανησυχία” ακολουθούν επιθέσεις όπως αυτή του Σαββάτου, αρκεί αυτό για να δικαιολογήσει τη χρόνια πρακτική των αυθαίρετων προσαγωγών διαδηλωτών που αφήνονται λίγες ώρες μετά καθώς δεν προκύπτουν υπόνοιες διάπραξης εγκλήματος;

Σύμφωνα με το π.δ. 141/1991, οδηγούνται στα αστυνομικά τμήματα για εξέταση «άτομα τα οποία στερούνται στοιχείων αποδεικτικών της ταυτότητάς τους ή τα οποία, εξαιτίας του τόπου, του χρόνου, των περιστάσεων και της συμπεριφοράς τους δημιουργούν υπόνοιες διάπραξης εγκληματικής ενέργειας. Τα προσαγόμενα στο αστυνομικό κατάστημα άτομα δέον όπως μη παραμένουν σε αυτό πέραν του χρόνου ο οποίος είναι απολύτως αναγκαίος για το σκοπό για τον οποίο προσήχθησαν».  Συνεπώς, η προσαγωγή ατόμου που κατέχει αποδεικτικό στοιχείο της ταυτότητάς του επιτρέπεται μόνο όταν η συμπεριφορά του, και όχι απλώς ο τόπος, ο χρόνος και οι περιστάσεις, κινεί υπόνοιες διάπραξης εγκλήματος. Η προσαγωγή απαιτείται κάθε φορά και για κάθε προσαχθέντα ξεχωριστά να είναι επαρκώς αιτιολογημένη, με αναγωγή σε εξατομικευμένες υπόνοιες τέλεσης συγκεκριμένου ποινικού αδικήματος.

Σε απόφασή του το 2018, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου αποφάνθηκε ότι η  Ευρωπαϊκή Σύμβαση των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΣΔΑ) δεν απαγορεύει την κράτηση όταν υπάρχουν εμπειρικώς διαπιστωμένα δεδομένα που καθιστούν αναγκαίο να παρεμποδιστεί το κρατηθέν ατόμο από την διάπραξη αδικημάτων. Εγγυήσεις συνοδεύουν την κράτηση, όπως να είναι νόμιμη, το αδίκημα που πιθανολογείται να είναι συγκεκριμένο και οι αρχές να αποδεικνύουν αφενός ότι αυτός που κρατείται προληπτικά θα είχε εμπλακεί σε διάπραξη αδικήματος, αφετέρου ότι διαθέτει δικαίωμα αποζημίωσης

Στα πλαίσια αυτά θεωρεί το ΕΔΔΑ ως επιτρεπόμενη από την ΕΣΔΑ την προληπτική σύλληψη και κράτηση για μερικές ώρες ατόμων που υπάρχουν συγκεκριμένα στοιχεία ότι θα διαπράξουν παράνομες πράξεις κατά πολιτών και περιουσιών.

Θα μπορούσε να αντιτείνει κανείς ότι οι προσαχθέντες στην Ελλάδα,παρά τις άσχημες συνθήκες και την απουσία αποζημίωσης, αφήνονται συνήθως ελεύθεροι έπειτα από κάποιες ώρες. Ωστόσο αυτό δεν νομιμοποιεί την παράνομη σύλληψη, ούτε αίρει το χαρακτήρα της ως αυθαίρετης αστυνομικής ενέργειας, η οποία αυτομάτως καθιστά το άτομο “ύποπτο” για τις αρχές για όλη του τη ζωή. Πόσο μάλλον όταν αυθαίρετες προσαγωγές ή ακόμη και συλλήψεις έχουν καταστεί υπόθεση ρουτίνας τις τελευταίες δεκαετίες στην Ελλάδα, θέτοντας σε κίνδυνο το ίδιο το δικαίωμα της συνάθροισης, και καταστρατηγώντας εκ των προτέρων το δικαίωμα των πολλών, με πρόφαση τις ενέργειες λίγων.

Τομέας Εσωτερικών και Προστασίας του Πολίτη ΜέΡΑ25

 

Θέλεις να μαθαίνεις για τις δράσεις του ΜεΡΑ25; Γράψου εδώ.